Wysoka jakość wody używanej do picia, celów spożywczych i na potrzeby gospodarstwa domowego jest dziś zupełnie niezbędnym elementem zdrowego i komfortowego życia. Z jednej strony troska o zdrowie, z drugiej dbałość o stan urządzeń i instalacji, mających kontakt z wodą, skłania do stosowania nowoczesnych metod i urządzeń, które z wysoką efektywnością uzdatniają wodę.
Uzdatnianie wody polega na dostosowaniu jej właściwości fizykochemicznych do wymagań wynikających z jej przeznaczenia. Podstawowym czynnikiem decydującym o sposobie uzdatniania wody jest jej skład. Dlatego przed doborem technologii uzdatniania wody np. filtrów, konieczne jest wykonanie analizy fizykochemicznej przez profesjonalne laboratorium. Badania takie wykonują stacje sanitarno-epidemilogiczne, laboratoria kontroli środowiska lub laboratoria na wyższych uczelniach. Od prawidłowej oceny składu wody zależy dobór odpowiednich urządzeń oraz efektywność usuwania z niej zanieczyszczeń.
Dobór rozwiązania zależy od jakości wody ujmowanej i przeznaczenia uzdatnianej wody. W uzdatnianiu wody zakłada się konieczność usuwania z niej: zanieczyszczeń mechanicznych (np. rdzy, piasku), zawiesin organicznych oraz mineralnych, rozpuszczonych substancji organicznych i mineralnych, związków chloru, jonów wapnia i magnezu powodujących twardość węglanową, bakterii. Obecne w wodzie zanieczyszczenia mogą stać się powodem różnych chorób, powodują powstawanie trudno usuwalnego kamienia w rurociągach oraz urządzeniach mających kontakt z wodą, wywołują nieprzyjemny smak i zapach wody.
Wielkość dobranych urządzeń zależy od wielkości zużycia wody. Biorąc pod uwagę prognozowane zapotrzebowanie na wodę oraz wydajność ujęcia wody można wybrać konkretne urządzenia z typoszeregów oraz dostosować wydajności pomp, wielkość zbiorników hydroforowych oraz magazynujących wodę uzdatnioną.
Domy jednorodzinne, kompleksy mieszkaniowe- dlaczego uzdatniać wodę?
Studnie sięgają pierwszych warstw wodonośnych, które mogą być narażone na różnego rodzaju zanieczyszczenia (ścieki, nawozy), charakteryzują się wysoką zawartością żelaza, manganu, podwyższoną twardością. Natomiast woda dostarczana przez wodociągi miejskie wymaga podczyszczania ze względu na możliwość wtórnego jej zanieczyszczenia w systemach dystrybucji.
Należy pamiętać, iż obecność bakterii chorobotwórczych w wodzie może okazać się bardzo niebezpieczna dla konsumentów. Zanieczyszczenia związkami żelaza i manganu skutkują zmianami smaku i zapachu wody oraz powstającymi w rurach osadami. Twardość wody może doprowadzić do wytrącania się kamienia kotłowego, a to z kolej do niskiej wydajności lub zniszczenia instalacji i armatury.
Uzdatniasz wodę – oszczędzasz, ponieważ:
1. Zmiękczając wodę do odpowiedniego poziomu, usuwając związki żelaza chronisz instalacje grzewcze, które nie pokrywają się w szybkim tempie kamieniem kotłowym i osadami. Takie zjawisko zanieczyszczania instalacji prowadzi do tego, iż niepotrzebnie wzrasta zużycie energii – sprawność urządzeń jest coraz niższa. Bardzo wysoka twardość, czy też osady żelaziste mogą nawet doprowadzić do zniszczenia instalacji, pieców, wymienników ciepła, itd.
2. Chroniąc instalację wodociągową przed wodą o niskiej jakości nie doprowadzasz do sytuacji, kiedy światło rur wodociągowych się zmniejsza, powodując duże straty energii pomp tłoczących wodę. Ponadto, w odłożonych osadach w sieci rozwijają się bakterie, które mogą wtórnie zanieczyszczać wodę.
3. Jeśli prałeś kiedyś w wodzie, która zawiera dużo związków żelaza wiesz, że nawet najlepsze proszki nie pomogą. Czyszczenie armatury, kąpiel, zmywanie naczyń pochłania coraz więcej detergentów, płynów, kosmetyków, często z niewielkim skutkiem – wszystko ciągle jest żółte o metalicznym zapachu.
4. Twarda woda powoduje, iż należy wsypać więcej proszku do prania, wlać więcej płynu do mycia naczyń, do płukania tkanin, wsypać więcej tabletek do zmywarki, użyć więcej szamponu, żelu do kąpieli – a to i tak nie ochroni pralki, zmywarki, a głównie Twojej skóry. Ale uwaga: zbyt miękka woda to problemy ze spłukiwaniem detergentów, niedoprane pranie. Trzeba wiedzieć do jakiego poziomu można ekonomicznie zmiękczyć wodę.
5. Przy korzystaniu z wody wodociągowej wiesz co się dzieje po usuwaniu awarii na sieci – do Twojej instalacji, urządzeń dopływa woda niosąca ze sobą błoto, piasek, muł. Jeśli miejska/wiejska sieć wodociągowa jest stara, nieskutecznie płukana, to mimo, iż woda na wlocie ma znakomitą jakość do ciebie dopływa już znacznie gorsza. Można znacznie ograniczyć skutki takich sytuacji stosując odpowiednie urządzenia doczyszczające wodę.
6. Niektóre zanieczyszczenia mogą być usunięte tylko poprzez filtrację przez węgiel aktywny, inne wymagają odpowiednich żywic jonowymiennych, jedno jest pewne, przy dobrze dobranych urządzeniach otrzymasz wodę o lepszym smaku, bez zapachu, bez barwy – żeby zjeść smaczny posiłek, napić się dobrej kawy lub herbaty nie musisz już kupować wody butelkowanej.
Jeśli jakość ujmowanej wody jest taka, że możesz doprowadzić ją do jakości zgodnie z obowiązującymi normami dla wody przeznaczonej do picia oraz na potrzeby gospodarcze wówczas Twój Dom może dobrze, zdrowo i oszczędnie funkcjonować!
Wybrane technologie i urządzenia służące do uzdatniania wody opisano poniżej.
Filtracja mechaniczna
Filtracja mechaniczna ma na celu oddzielenie z wody cząstek zanieczyszczeń takich jak muł, piasek, tworzących się w rurach osadów, włókien uszczelnień hydraulicznych, fragmentów rdzy. W ten sposób można uzyskać odciążenie urządzeń uzdatniających wodę, zabezpieczenie ich oraz całej instalacji i armatury przed uszkodzeniami mechanicznymi i zamuleniem.
Filtry wyposażone są w siatki lub wkłady wymienne. Skuteczność filtracji wynosi najczęściej 90, 100 lub 200 µm. Filtry samopłuczące posiadają mechanizm spustowy obsługiwany ręcznie – przekręcenie odpowiedniego zaworu lub automatycznie.
Usuwanie żelaza i manganu
Wody podziemne często charakteryzują się podwyższoną zawartością żelaza i manganu. Zawartość żelaza waha się od ilości śladowych do kilkudziesięciu mg/l, natomiast manganu – od ilości śladowych do kilku mg/l. Żelazo i mangan w przekroczonych stężeniach ma bardzo duże znaczenie techniczne i organoleptyczne.
W filtrach do usuwania żelaza i manganu znajdują się specjalistyczne złoża filtracyjne, które pozwalają na usuniecie różnych form żelaza i manganu. Zatrzymane na złożu zanieczyszczenia usuwane są podczas płukania odwrotnym strumieniem wody. Popłuczyny odprowadza się do kanalizacji.
Praca filtrów – filtracja, płukanie, regeneracja sterowana jest przez odpowiednie zawory – odbywa się automatycznie. Konsument nie może ograniczać częstotliwości płukania filtrów, gdyż może doprowadzić to do znacznego pogorszenia jakości wody. Niektóre złoża wymagają regeneracji chemicznej, wówczas należy dbać o odpowiedni poziom chemikaliów. Wskazana jest okresowa kontrola jakości zarówno wody surowej jak i uzdatnionej.
Filtracja węglowa
Woda pochodząca z indywidualnych ujęć oraz z wodociągów może zawierać substancje organiczne, metale ciężkie oraz związki chloru powodujące pogorszenie smaku, zapachu, barwy i mętności. W takim przypadku zalecana jest filtracja przez węgiel aktywny, poprawiająca właściwości organoleptyczne wody.
W filtrach węglowych można stosować różne rodzaje węgla aktywnego.. Zatrzymane na złożu zanieczyszczenia usuwane są podczas płukania odwrotnym strumieniem wody. Popłuczyny odprowadza się do kanalizacji.
Praca filtrów (filtracja, płukanie) sterowana jest przez odpowiednie zawory – odbywa się automatycznie. Wskazana jest okresowa kontrola jakości zarówno wody surowej jak i uzdatnionej. Węgiel aktywnym z uwagi na swoje właściwości wymaga okresowej wymiany.
Zmiękczanie
Twarda woda jest przyczyną wytrącania się kamienia kotłowego, powstawania osadów, zwiększonego zużycia środków myjących. W celu obniżenia niekorzystnych właściwości twardej wody stosuje się zmiękczacze, które są filtrami wypełnionymi żywicami jonowymiennymi. Obniżenie twardości następuje do poziomu zgodnego z życzeniami klienta. Sterowanie w tym zakresie odbywa się na zasadzie mieszania wody twardej z wodą całkowicie zmiękczoną.
Podczas zmiękczania następuje wymiana jonów wapnia i magnezu – głównych kationów odpowiedzialnych za twardość wody – na kationy sodu. Po wyczerpaniu się zdolności jonowymiennej, żywica musi być zregenerowana roztworem solanki. Solanka uzyskiwana jest poprzez rozpuszczenie soli tabletkowej w specjalnych zbiornikach. W przypadku urządzeń kompaktowych zbiornikiem solanki jest obudowa.
Praca filtrów – filtracja, płukanie, regeneracja sterowana jest automatycznie przez odpowiednie zawory – odbywa się automatycznie. Konsument nie może ograniczać częstotliwości płukania filtrów, gdyż może doprowadzić to do znacznego pogorszenia jakości wody. Należy dbać o odpowiedni poziom solanki, służącej do regeneracji żywicy jonowymiennej.
Dezynfekcja za pomocą lamp bakteriobójczych UV
Urządzenia wykorzystują bakteriobójcze promieniowanie UV o długości fali 254 nm. Działanie tego promieniowania polega na absorpcji promieniowania UV przez struktury genetyczne DNA drobnoustrojów. Powoduje to zniekształcenia w ich DNA uniemożliwiając tym samym proces jego ponownego odtworzenia.
Lampy UV służą do dezynfekcji wody, bez użycia temperatury i chemikaliów, nie powodują żadnych zmian w składzie chemicznym wody – nie zmieniają smaku ani zapachu, nie powodują powstawania ubocznych produktów dezynfekcji. Po czasie określonym przez producenta wymienia się promiennik UV, tak aby nie zmniejszać niezbędnej dawki promieniowania.
Redakcja ekoosczedni.pl na podstawie materiałów z:
Econet Sp. z o. o.